نکات کاربردي براي فصل امتحان‌ها‏ و امتحان دادن

1- مطالعه در طول نيم‌سال تحصيلي (نه به قصد امتحان)، حافظه را براي پذيرش مطالعات بعدي آماده مي‏سازد.

2- بهترين راه آماده شدن در شب قبل از امتحان، مرور و تکرار الگوهاي سازماندهي شده است. (مثل درخت دانش)

3- فراموش نکنيد معمولاً 24 ساعت مانده به موعد امتحان، بيش‏ترين يادگيري‏ها صورت مي‏گيرد؛ بنابراين، از دغدغه‏ها، اضطراب‏ها، کارهاي غير لازم، دخالت‏ها، مشغوليات کاذب، رسانه‏ها، مجلّات و ... دوري کنيد.

4- در بعضي از دروس، حريف تمريني (هماورد علمي) بسيار مناسب است؛ يعني با يک هم‌کلاسي که از لحاظ روحي و درسي به هم نزديک هستيد، مطالعه را به‌صورت بحث کردن، ادامه دهيد.

5- نيم ساعت قبل از برگزاري امتحان، از بحث و مطالعه بپرهيزيد. جاي خلوتي بيابيد و تأمل کنيد.

6- حتماً از تجارب بعضي از دوستانتان در مطالعه استفاده کنيد.

7- حتّي‏الامکان جلسه‌ي امتحان را با يک ذکر آرام‌بخش شروع کنيد. دعا آرامش است و کلاً ياد خدا آرامش بخش دل‏ها است.

8- گروهي عادت دارند وقتي برگه‌ي امتحان را به‌دست مي‏گيرند، نوشتن پاسخ را آغاز مي‏کنند. گروهي نيز اوّل محتاطانه به پرسش‏ها مي‏نگرند و بعد جواب مي‏دهند. در اين زمينه، به نکات زير توجّه فرماييد:

 الف) ثابت شده است اگر تمام پرسش‏ها را با تأمل و در آغاز بخوانيد، بهتر است. چون حافظه‌ي جست‏وجوگر (Researcher Memory) به‌کار مي‏افتد و کم‌کم جواب‏ها را مي‏چيند.

 ب) سعي کنيد اوّل به سؤال‏هاي ساده و آسان يا پرسش‏هايي که بر آن‏ها تسلّط داريد، جواب دهيد؛ زيرا هم، انگيزه‌ي شما را براي پاسخ به ديگر سؤال‏ها بالا مي‏برد و هم فرصتي به حافظه مي‏دهد تا پاسخ پرسش‏هاي ديگر را جست‏وجو کند؛ سپس سؤالات متوسط را جواب دهيد و در نهايت به پرسش‏هاي مشکل و پيچيده روي آوريد. 9- حتّي‏الامکان از ترک سريع جلسه‌ي امتحان خودداري کنيد. توجّه داشته باشيد که زمان تعيين شده، جهت پاسخ به سؤالات، حساب شده است. حتّي اگر سرعت پاسخ‌دهي شما بالاست و فرصت امتحان از مدّت زمان لازم براي شما بيش‏تر است، سعي کنيد سؤالات و جواب‏هاي خود را دوره کنيد تا به اين نکته‌ي شگفت‏انگيز برسيد که: «بسياري از جواب‏ها به اصلاح و تکميل و تغيير نياز دارند».

10- بکوشيد در جلسه‌ي امتحان، با ورقه و حافظه‌ي خود و دستي که به قلم تکيه زده و صفحه را در مي‏نوردد، ارتباط مثلثي برقرار سازيد و از پراکندگي حواس و مشغوليّت ذهن و گرداندن چشم به اطراف خودداري کنيد تا اضطرابِ شما کاهش يابد.

11- بازنگري پاسخ‏ها بعد از پايان پاسخ‌گويي، بسيار مهم است؛ زيرا گاه پيش آمده است که افراد، حتّي پاسخ يک سؤال را ننوشته‏اند يا به دستورالعمل برگه‏ها توجّه نکرده‌اند و با پاسخ به پرسش‏هاي اختياري، نمره‌ي منفي گرفته‏اند.

12- گاه مطالب را خوب مطالعه کرده‏ايم. امّا متن سؤال کمي مبهم است. سعي کنيد سؤال را بفهميد و دچار قضاوت زود هنگام نشويد. زيرا «فهم پرسش، نصف جواب است.»

13- تنظيم وقت در جلسه‌ي امتحان، بسيار مهم است. با حفظ آرامش، زمان بالاي ورقه را با تعداد و محتواي سؤالات، تطبيق و تنظيم کنيد. اين کار در پرسش‏هاي چهارگزينه‌اي، راحت‌تر از سؤال‏هاي با پاسخ تشريحي است.

14- تمرکز و خوش خطّي، از عوامل کاهنده‌ي اضطراب و ايجاد کننده‌ي آرامش هستند.

نکته‌ي طلايي‏

نبايد فراموش کنيم که اندکي اضطراب براي زندگي، ضرورت دارد. اضطراب درجه‏اي از رنج است و ما بايد شاهد رنج باشيم نه مالک آن. گاه اضطراب در جلسه‌ي امتحان حالتي به‌همراه مي‏آورد که بسيار مهم است؛ يعني مطالعه‌ي درس، خوب انجام گرفته و اضطراب شديد نيست ؛ امّا به محض مواجهه با برگه‌ي امتحاني، احساس مي‏کنيم 70 درصد جواب‏ها به‌ يادمان نمي‏آيد؛ اين حالت، موقّتي است. بارها شده است که جواب پرسش‏هاي اوّل و دوم به‌خاطرمان نمي‏آيد؛ ولي وقتي به سؤال سوم مي‏پردازيم، متوجّه مي‏شويم پاسخ سؤال‏هاي پيشين را به‌خاطر آورده‏ايم. متأسّفانه بعضي افراد به بُعد جست‏وجوگري حافظه اشراف ندارند؛ سريع از جلسه‌ي امتحان خارج مي‏شوند و بعد از دقايقي تأسّف مي‏خورند.

امتحانات شفاهي

امتحانات شفاهي، جلسه‌ي پرسش و پاسخي است که بيش‌تر سؤالات آن را سؤالات کوتاه تشکيل مي‌دهد.

منبع:سایت قلم چی